Niedokrwistość  to jedna z najczęstszych przypadłości występujących w naszym ustroju,  jako odrębna jednostka chorobowa, lub  jako towarzysząca innym chorobom przewlekłym. Anemia to stan w naszym organizmie, gdy dochodzi do zmniejszenie stężenia hemoglobiny (Hb), hematokrytu (Ht) i liczby erytrocytów we krwi o >2 odchylenia standardowe od wartości prawidłowych. Do diagnozy niedokrwistości również wykorzystuje się oznaczenie poziomu płytek krwi, ferrytyny, transferytyny, wzrost całkowitej zdolności wiązania żelaza i utajonej zdolności wiązania żelaza, poziom przepuszczalnego poziomu receptora transferytyny, kwasu foliowego, witaminy B12, żelaza oraz biopsję szpiku kostnego.

Przykładowe diagnozy pielęgniarskie pacjenta z niedokrwistością wraz z celem i interwencjami.

I Problem pielęgnacyjny:

Ryzyko wystąpienia krwawień i  krwotoków spowodowanych małą ilością płytek krwi

Cel: Zminimalizowanie ryzyka wystąpienia krwawień i krwotoków

Interwencje pielęgniarskie:

  • Pomiar i zapis parametrów życiowych (tętno, CTK, saturacja, liczba oddechów)
  • Obserwacja pacjenta pod kątem
    • krwawień do OUN (ból głowy, nudności, zawroty głowy, zaburzenia równowagi, zaburzenia mowy, oczopląs, niedowłady mięśni twarzy),
    • krwawień do układu pokarmowego (czarne smoliste stolce, stolce z żywą czerwoną krwią, fusowate wymiociny, wymiociny z żywoczerwoną krwią,
    • krwawienia z układu moczowo-płciowego- krwiomocz
    • krwawych wybroczyn i zmian w okolicy błony śluzowej
  • Pobranie krwi żylnej pacjenta na badania diagnostyczne  na zlecenie lekarza
  • Wykonanie na zlecenie lekarza transfuzji krwi i preparatów krwiopochodnych
  • Poinformowanie pacjenta o unikaniu obrażeń mechanicznych i jak należy postępować w razie ich wystąpienia (zimne kompresy, stosowanie ucisku)

II Problem pielęgnacyjny:

Ryzyko upadku i zagrożenia zdrowia spowodowane osłabieniem, zawrotami głowy, omdleniami przy próbie pionizacji związanej z niskim wysyceniem krwi tlenem

Cel:  Ograniczenie ryzyka upadku przez pacjenta

Interwencje pielęgniarskie:

  •  Poinformowanie pacjenta o pozostaniu w łóżku
  • Asystowanie pacjentowi przy próbie pionizacji, czynnościach dnia codziennego
  • Obserwacja, pomiar i zapis parametrów życiowych (tętno, CTK, saturacja, liczba oddechów)
  • Obserwacja pacjenta podczas próby pionizacji i aktywności: pomiar saturacji, tętna i liczby oddechów
  • Wyjaśnienie pacjentowi przyczyny osłabienia i zawrotów głowy podczas nagłej pionizacji
  • Nauczenie pacjenta stopniowej pionizacji
  • W razie potrzeby doraźne podawanie tlenu przez wąsy tlenowe o przepływie 2l/ min

III Problem pielęgnacyjny:

Ryzyko wystąpienia odczynu hemolitycznego z powodu przetaczanie preparatów krwi i produktów krwiopochodnych 

Cel: Ograniczenie ryzyka wystąpienia odczynu  z powodu przetaczanie preparatów krwi i produktów krwiopochodnych  i wczesne wykrycie nieprawidłowości.

Interwencje pielęgniarskie:

  • Pomiar i zapis CTK, tętna, temperatury, saturacji  na karcie monitorowania stanu pacjenta
  • Obserwacja ciągła  pacjenta przez pierwsze 15 min od początku podłączenia preparatów krwi i produktów krwiopochodnych.
  • Pomiar, zapis w karcie monitorowania stanu pacjenta  co 15 min,: tętna CTK, temperatury, saturacji, obserwacja przyrządową pacjenta
  • Pouczenie pacjenta o konieczności zgłaszania niepokojących objawów, dreszcze, wysypka,  duszność, zaczerwieniona skóra  
  • Obserwacja pomiar, zapis w karcie monitorowania stanu pacjenta: tętna CTK, temperatury, saturacji po 15 min od końca podania preparatów krwi i produktów krwiopochodnych

IV Problem pielęgnacyjny:

Trudności w wykonywaniu czynności dnia codziennego spowodowane zmęczeniem i dusznością w wyniku obniżenia się parametrów morfotycznych w przebiegu niedokrwistości

Cel: Zapewnienie bezpieczeństwa choremu podczas wykonywania czynności dnia codziennego

Interwencje Pielęgniarskie:

  •  Obserwacja, pomiar i zapis parametrów życiowych (tętno, CTK, saturacja, liczba oddechów)
  • Ocena i obserwacja duszności
  • Obserwacja pacjenta podczas próby pionizacji i aktywności: pomiar saturacji, tętna i liczby oddechów
  • W razie potrzeby doraźne podawanie tlenu przez wąsy tlenowe o przepływie 2l/ min
  • Ocena wydolności pacjenta w zakresie samoobsługi
  • Pomoc w czynnościach dnia codziennego adekwatna do deficytu samoopieki
  • Ustalenie z chorym metod działań mających na celu uniknięcie duszności
  • Wyposażenie chorego w sprzęt ułatwiający samoobsługę w zależności od stanu chorego np. balkon. laskę

V Problem pielęgnacyjny:

Dyskomfort związany z uczuciem kołatania serca i podwyższonym tętnem spowodowany zwiększonym napływem żylnym oraz wzrostem kurczliwości serca z powodu niskiego stężenia hemoglobiny i mało efektywnego utlenowania tkanek

Cel: Zapewnienie  poczucia bezpieczeństwa chorego

Interwencje pielęgniarskie:

  • Obserwacja, pomiar i zapis parametrów życiowych (tętno, CTK, saturacja, liczba oddechów)
  • Wykonanie badania EKG na zlecenie lekarza
  • Podanie leków na zlecenie lekarza
  • Pobranie krwi żylnej pacjenta na badania diagnostyczne  na zlecenie lekarza
  • Stałe monitorowanie stanu chorego i jego samopoczucia

VI Problem pielęgnacyjny:

Niepokój pacjenta związany z utratą masy ciała spowodowana brakiem łaknienia w związku z przebiegiem anemii

Cel: Uspokojenie pacjenta, poprawa łaknienia u chorego

Interwencje pielęgniarskie:

  • Nawiązanie kontaktu terapeutycznego z pacjentem, przez okazanie w stosunku do niego, cierpliwość,  empatii, zrozumienia, akceptacji i przez czynne słuchania  pacjenta
  • Zapewnienie odpowiedniego mikroklimatu na sali (wywietrzenie sali)
  • Podanie urozmaiconych posiłków, takie jakie pacjent lubi jeść najbardziej
  • Podawanie posiłków wysokoenergetycznych i bogatych w białko zwierzęce
  • Zachęcania pacjenta do częstszego zjadania posiłków, ale w mniejszych ilościach
  • Kontrola masy ciała co 2 dni, zapisywanie wyników na karcie gorączkowej

VII Problem pielęgnacyjny:

Dyskomfort związany z występowaniem zaparć ze względu na przyjmowanie preparatów żelaza

Cel: Zmniejszenie dyskomfortu chorego, wyeliminowanie lub ograniczenie zaparć u chorego

Interwencje pielęgniarskie:

  • Ocena rodzaju zaprać
  • Monitorowanie częstości wypróżnień pacjenta, dokładna dokumentacja  i zapisanie informacji o oddanym stolcu
  • Wyjaśnienie pacjentowi normy wypróżnień
  • Podaż u chorego zwiększonej ilości płynów
  • Zalecenie spożywania większej ilości surowych warzyw i owoców
  • Wprowadzenie do diety produktów, takich jak surowe owoce i warzywa, suszone śliwki, ze względu na ich naturalne właściwości  pobudzające motorykę jelit
  • Zwiększenie aktywności fizycznej w miarę możliwości pacjenta

VIII Problem pielęgnacyjny:

Niedostateczna wiedza chorego na temat zaleceń dietetycznych  w niedokrwistości

Cel: podniesienie poziomu wiedzy chorego dotyczącej zaleceń dietetycznych w niedokrwistości

Interwencje pielęgniarskie:

  • Dostarczenie informacji pacjentowi na temat przyczyny choroby i czynników mogących mieć wpływ na jej powstanie
  • Rozmowa na temat zbilansowanej diety, produktów bogatych w żelazo, kwas foliowy i witaminę B12
  • Pogadanka na temat produktów bogatych w witaminę C i jej roli w przyswajaniu żelaza z przewodu pokarmowego
  • Wyjaśnienie jak związki (fityniany i fosfrany) ograniczają wchłanianie żelaza z przewodu pokarmowego
  • Dostarczenie pacjentowi informacji o niepokojących objawach świadczących o niedokrwistości
  • Dostarczenie pacjentowi materiałów edukacyjnych dotyczących jego jednostki chorobowej

Zauważyłeś błąd a może masz jakąś uwagę odnośnie przeczytanego wpisu? Pomóż nam wspólnie udoskonalać portal i napisz do nas w sekcji kontakt lub klikając w ten tekst.

Bibliografia:

Podolak-Dawidziak Maria, “Niedokrwistości”, Medycyna Praktyczna dla lekarzy, 10 sierpień 2020

Malinowska-Lipień Iwona , Fornagiel Szymon, “Pielęgniarstwo Hematologiczne”, PZWL, Warszawa 2015

Jurkowska Grażyna, Łagodna Katarzyna “Pielęgniarstwo internistyczne” PZWL, Warszawa 2021

 

POZOSTAŁE PROCESY PIELĘGNOWANIA